Zaopatrzenie stacji benzynowych – sprzęt, osprzęt, akcesoria

Sprężone powietrze na stacji – skąd się bierze i po co w ogóle?

Na stacji paliw sprężone powietrze najczęściej pełni 3 role:

1. Usługowa dla klienta

• dopompowanie kół (inflator),

• przedmuch/oczyszczanie (czasem przy odkurzaczach i stanowiskach detailingowych).

2. Technologiczna (urządzenia stacji)

• automaty w myjni i urządzenia pomocnicze (napędy pneumatyczne, siłowniki, zawory),

• sterowanie i automatyka (pneumatyczne elementy wykonawcze, zawory elektromagnetyczne),

• czasem systemy dozowania chemii / piany (pneumatyczne pompy membranowe, układy impulsowe).

3. Utrzymanie ruchu / serwis

• zasilanie narzędzi pneumatycznych (klucze udarowe, grzechotki, pistolety do przedmuchu, pianownice),

• prace warsztatowe (jeśli stacja ma stanowisko serwisowe, wulkanizację, drobne naprawy).

Wbrew pozorom, stacja paliw to środowisko o podwyższonych wymaganiach: wilgoć, sól drogowa, pył, intensywne wahania temperatury, przypadkowe uderzenia i zaczepienia, a miejscami także ryzyko stref zagrożenia wybuchem (ATEX) – dlatego dobór osprzętu pneumatycznego warto robić bardziej jak dla lekkiego przemysłu niż jak dla „garażu”.

„Serce” instalacji: kompresor, osuszanie i przygotowanie powietrza

Kompresor – nie tylko moc, ale kultura pracy i serwis

Najbardziej oczywistym elementem jest sprężarka (stacjonarna lub zabudowana w urządzeniu). W zależności od skali i potrzeb spotyka się:

• małe sprężarki do punktu dopompowania kół,

• sprężarki dla myjni / zaplecza technicznego (często z zasobnikiem, automatyką i zabezpieczeniami),

• zestawy kompresorowe w obudowach wyciszonych (ważne przy stacji z częścią handlową i ograniczeniami hałasu).

Z punktu widzenia pneumatyki reszta systemu jest równie istotna jak sama sprężarka.

Przygotowanie powietrza: filtracja, redukcja, smarowanie (FRL)

Na stacji paliw typowe problemy jakości powietrza to:

• kondensat (woda z powietrza + skraplanie w przewodach),

• zanieczyszczenia stałe (pył, rdza, ścier z instalacji),

• olej (w zależności od typu sprężarki i separacji),

• wahania ciśnienia (duża zmienność poboru – np. myjnia start/stop).

Dlatego standardem w zastosowaniach technicznych jest zestaw FRL:

• filtr (często z odwadniaczem),

• reduktor ciśnienia,

• czasem smarownica (gdy wymagają tego narzędzia lub konkretne elementy).

W ofercie Pneumat System zwykle dobiera się te elementy jako komplet: filtry sprężonego powietrza, reduktory, zespoły przygotowania powietrza, manometry, spusty kondensatu, a do tego armaturę odcinającą i zabezpieczającą.

Osuszanie – tam, gdzie liczy się niezawodność i powtarzalność

Jeżeli pneumatyka napędza elementy automatyki myjni lub pracuje w trybie ciągłym, samo filtrowanie często nie wystarczy. Wówczas stosuje się:

• osuszacze sprężonego powietrza (np. osuszacze chłodnicze) dla stabilnej jakości,

• separatory wody i oleju,

• spusty automatyczne kondensatu.

Efekt? Mniej korozji, mniej problemów z „puchnięciem” uszczelek, mniej zacięć zaworów, bardziej przewidywalna praca siłowników.

Armatura i bezpieczeństwo: zawory, odcięcia, zabezpieczenia

Na stacji benzynowej układ sprężonego powietrza musi być:

• bezpieczny,

• odporny na przypadkową obsługę,

• łatwy w serwisie.

Stąd obecność elementów takich jak:

Zawory odcinające i rozdzielające

• zawory kulowe / odcinające na odgałęzieniach,

• rozdzielacze, trójniki, szybkozłącza serwisowe.

Dobre praktyki:

• sekcjonowanie instalacji (np. osobno myjnia, osobno punkt serwisowy, osobno inflator),

• możliwość szybkiego odcięcia części układu na czas napraw.

Zawory bezpieczeństwa i kontrola ciśnienia

• zawory bezpieczeństwa na zbiornikach,

• presostaty (wyłączniki ciśnieniowe) w automatyce sprężarki,

• manometry i punkty pomiarowe.

Układy odpowietrzania i „bezpiecznego rozbrojenia”

Jeśli stacja ma serwis lub myjnię z elementami ruchomymi, ważne są rozwiązania pozwalające szybko:

• zrzucić ciśnienie z odcinka,

• zablokować ponowne załączenie w trakcie prac,

• wykonać serwis bez niekontrolowanego ruchu siłowników.

W praktyce oznacza to dobór armatury, zaworów i osprzętu zgodnie z zasadami BHP oraz utrzymania ruchu.

Pneumatyka w myjni samochodowej – gdzie pracuje najwięcej elementów

Jeżeli stacja ma myjnię automatyczną lub rozbudowaną myjnię samoobsługową, pneumatyka jest tam bardzo często „cichym bohaterem”.

Siłowniki pneumatyczne

Spotkasz je w:

• mechanizmach otwierania/zamykania, dociskach, pozycjonowaniu,

• osłonach, klapach serwisowych,

• czasem w elementach dozowania lub mechanicznych przełącznikach stanowisk.

To typowe zastosowanie przemysłowe, gdzie liczy się:

• odporność na wilgoć i chemię,

• szczelność,

• stabilność pracy w cyklach.

W kontekście Pneumat System kluczowe są tu: siłowniki pneumatyczne, akcesoria montażowe, czujniki położenia (jeśli stosowane), a także cała „otoczka” instalacyjna: węże, złączki, szybkozłącza, redukcja i filtracja.

Zawory sterujące (w tym elektrozawory)

• zawory rozdzielające do sterowania ruchem siłowników,

• elektrozawory spięte z PLC/sterownikiem myjni,

• zawory dławiące i regulatory przepływu do ustawienia prędkości ruchu.

W myjni szczególnie ważna jest odporność na:

• wibracje,

• wilgoć,

• zabrudzenia,

• wahania ciśnienia w instalacji.

Pneumatyczne pompy membranowe (w wybranych systemach)

W systemach dozowania chemii (zależnie od rozwiązania producenta myjni) spotyka się również pompy zasilane sprężonym powietrzem, zwłaszcza tam, gdzie pożądana jest:

• praca „na sucho” bez uszkodzeń,

• odporność na agresywną chemię,

• łatwa regulacja wydajności.

Punkt dopompowania kół – pneumatyka „na pierwszej linii” u klienta

To najbardziej widoczny element sprężonego powietrza na stacji: inflator, wąż i końcówka do zaworu. I jednocześnie miejsce, gdzie występuje najwięcej „codziennej brutalności”: szarpanie węża, upadki końcówki, uderzenia, mróz, słońce, sól, błoto, kontakt z paliwem/olejem.

Najczęściej spotykane elementy pneumatyczne

• wąż pneumatyczny (często spiralny lub w osłonie),

• szybkozłącza i przyłącza serwisowe,

• pistolet do pompowania/ inflator (z manometrem),

• końcówki i adaptery,

• zawór odcinający i reduktor ciśnienia w szafce technicznej.

Co jest krytyczne technicznie?

• odporność węża na ścieranie, UV, niską temperaturę,

• szczelność i trwałość szybkozłączy,

• ergonomia i odporność końcówek,

• powtarzalność pomiaru (manometr),

• zabezpieczenie przed „strzałem” i uszkodzeniem przez nadciśnienie.

W praktyce to idealny obszar do zastosowania rozwiązań z oferty Pneumat System: węże (np. poliuretanowe/techniczne), złączki wtykowe, szybkozłącza, pistolety do pompowania, manometry, reduktory, zawory odcinające – dobrane pod realia obiektu zewnętrznego.

Węże, przewody i złączki – niby drobiazg, a robi różnicę w awaryjności

W pneumatyce stacyjnej awarie bardzo często nie wynikają z „kosmicznych” usterek sterownika, tylko z prozy życia:

• mikronieszczelności na połączeniach,

• pęknięte przewody przy zgięciu,

• rozszczelnione szybkozłącza,

• źle dobrane średnice (spadki ciśnienia),

• brak odwadniania i korozja.

Węże pneumatyczne – co spotkasz najczęściej?

• węże PU (poliuretan) – elastyczne, odporne na ścieranie, dobre do ruchomych odcinków,

• węże PA (poliamid) – sztywniejsze, często do instalacji i odcinków stałych,

• węże gumowe / techniczne do trudniejszych warunków,

• węże spiralne na punktach obsługi.

Kluczowe parametry doboru:

• średnica wewnętrzna (przepływ i spadek ciśnienia),

• promień gięcia,

• odporność na temperaturę i UV,

• kompatybilność chemiczna (oleje, detergenty, paliwa – zależnie od miejsca prowadzenia).

Złączki i szybkozłącza

Na stacji liczy się serwisowalność, dlatego często spotyka się:

• złączki wtykowe (push-in) do szybkich napraw,

• złączki gwintowane w miejscach wymagających większej odporności,

• szybkozłącza w punktach serwisowych i przy urządzeniach.

W Pneumat System dobór zwykle obejmuje komplet: złączki, redukcje, trójniki, kolanka, szybkozłącza, wtyki, a także akcesoria uszczelniające i elementy montażowe.

Narzędzia pneumatyczne i osprzęt serwisowy – „mini utrzymanie ruchu” na stacji

Wiele stacji ma zaplecze techniczne, gdzie sprężone powietrze zasila:

• klucze udarowe (np. przy drobnych pracach serwisowych lub sezonowej obsłudze),

• pistolety do przedmuchu,

• narzędzia do czyszczenia,

• pianownice i opryskiwacze pneumatyczne (detailing),

• czasem podnośniki pneumatyczne (rzadziej, ale spotykane przy usługach dodatkowych).

Tu szczególnie ważne jest:

• stabilne ciśnienie (redukcja),

• filtracja (ochrona narzędzi),

• odpowiednie szybkozłącza (ergonomia i bezpieczeństwo),

• właściwy wąż (wytrzymałość i elastyczność).

Pneumatyka a środowisko stacji: wilgoć, chemia, UV, zima

Stacja paliw jest trudnym środowiskiem dla pneumatyki z powodów, które w halach przemysłowych bywają łagodniejsze:

• praca na zewnątrz (UV, mróz, upał),

• stała obecność wody (myjnia, deszcz, śnieg),

• detergenty i środki aktywne,

• możliwość kontaktu z olejami i paliwem,

• uderzenia, przeciąganie węży, wandalizm.

W praktyce dobór komponentów powinien uwzględniać:

• materiały odporne na UV i niską temperaturę (węże, osłony),

• elementy o podwyższonej szczelności i jakości uszczelnień,

• ochronę przewodów w miejscach narażonych (prowadzenie, peszle, osłony),

• regularne odwadnianie i kontrolę kondensatu.

Autor:
Izabela Sołowska-Florczyk
Business Line Manager
Pneumat.

Autor:
Izabela Sołowska-Florczyk
Business Line Manager
Pneumat.