Rozdzielnia elektryczna – sprzęt, osprzęt, akcesoria pneumatyki

Rozdzielnia elektryczna to zespół urządzeń przeznaczonych do:

• dystrybucji energii elektrycznej,

• zabezpieczenia instalacji przed przeciążeniem i zwarciem,

• sterowania procesami produkcyjnymi,

• monitorowania pracy urządzeń,

• integracji systemów automatyki.

W przemyśle rozdzielnie niskiego i średniego napięcia stanowią centralny punkt infrastruktury energetycznej zakładu i umożliwiają bezpieczne zarządzanie przepływem energii w systemach produkcyjnych.

Zgodnie z normami dotyczącymi wyposażenia elektrycznego maszyn (np. IEC 60204), aparatura sterownicza i rozdzielcza jest montowana w specjalnych obudowach – szafach lub polach rozdzielczych – które integrują różne elementy automatyki i systemów sterowania.

Właśnie w tym środowisku pojawiają się komponenty pneumatyczne, które wspierają funkcjonowanie systemu elektrycznego.

Dlaczego w rozdzielniach stosuje się pneumatykę?

Pneumatyka wykorzystuje energię sprężonego powietrza do generowania ruchu mechanicznego lub sterowania urządzeniami. Typowy system pneumatyczny obejmuje sprężarkę, zbiornik powietrza, instalację dystrybucyjną oraz element wykonawczy, np. siłownik lub zawór.

Rozwiązania pneumatyczne są szczególnie cenione w przemyśle ze względu na:

• wysoką niezawodność i prostą konstrukcję,

• duży stosunek mocy do masy,

• bezpieczeństwo w środowiskach zagrożonych wybuchem,

• odporność na trudne warunki przemysłowe,

• szybką reakcję elementów wykonawczych.

Dzięki tym cechom pneumatyka doskonale sprawdza się w zadaniach takich jak:

• sterowanie mechanizmami w rozdzielniach,

• automatyczne otwieranie i zamykanie elementów,

• zabezpieczenia i systemy blokad,

• utrzymanie właściwego klimatu w szafach sterowniczych.

Najważniejsze elementy pneumatyczne stosowane w rozdzielniach elektrycznych

Napędy pneumatyczne są jednymi z najczęściej stosowanych elementów wykonawczych w automatyce przemysłowej. Ich zadaniem jest przekształcenie energii sprężonego powietrza w ruch liniowy lub obrotowy.

W rozdzielniach elektrycznych mogą być wykorzystywane do:

• napędu mechanizmów otwierania i zamykania pól rozdzielczych,

• sterowania wyłącznikami mocy,

• blokad mechanicznych w systemach bezpieczeństwa,

• automatycznego wysuwania modułów aparatury.

Przykłady zastosowań przemysłowych

• systemy wysuwu szuflad rozdzielczych,

• napędy mechanizmów odłączników,

• automatyczne zamykanie klap serwisowych.

Rozwiązania producentów

SMC

• siłowniki kompaktowe SMC serii CQ2,

• siłowniki ISO serii CP96,

• siłowniki prowadzone do aplikacji precyzyjnych.

Festo

• siłowniki ISO serii DSBC,

• kompaktowe siłowniki ADN,

• siłowniki beztłoczyskowe Festo do ruchów liniowych.

Produkty tych marek są dostępne w ofercie Pneumat System, który dostarcza komponenty automatyki przemysłowej dla integratorów i producentów rozdzielnic.

Zawory pneumatyczne i elektrozawory

Zawory pneumatyczne sterują przepływem sprężonego powietrza w instalacji i decydują o kierunku ruchu siłowników.

W systemach rozdzielczych wykorzystuje się je do:

• sterowania siłownikami mechanizmów rozdzielni,

• integracji z systemem PLC,

• realizacji funkcji bezpieczeństwa.

Zawory mogą być sterowane:

• elektrycznie (elektrozawory),

• pneumatycznie,

• ręcznie.

W automatyce przemysłowej powszechnie stosuje się zawory sterowane elektrycznie, które umożliwiają bezpośrednią integrację z systemem sterowania maszyny.

Popularne rozwiązania

SMC

• zawory serii SY,

• wyspy zaworowe EX600,

• zawory miniaturowe VQ SMC.

Festo

• wyspy zaworowe CPX/MPA/VTUX,

• zawory VUVG,

• systemy modułowe VTUG.

Takie rozwiązania pozwalają na tworzenie kompletnych systemów pneumatycznych w obrębie szafy sterowniczej.

Systemy przygotowania sprężonego powietrza (FRL)

Aby elementy pneumatyczne działały niezawodnie, konieczne jest odpowiednie przygotowanie sprężonego powietrza.

System FRL obejmuje:

• filtr ciśnieniowy – usuwa zanieczyszczenia i kondensat,

• reduktor ciśnienia – stabilizuje ciśnienie,

• smarownica – zapewnia smarowanie elementów.

W rozdzielniach elektrycznych takie zestawy montowane są często:

• przy wejściu instalacji pneumatycznej do szafy,

• w modułach sterujących,

• w systemach automatyki rozdzielni.

Przykładowe produkty

SMC

• moduły przygotowania powietrza serii AC,

• mikrofiltry i reduktory AR.

Festo

• system MS,

• filtry serii LFR.

Złącza i szybkozłącza pneumatyczne

Instalacja pneumatyczna w rozdzielni wymaga odpowiednich połączeń przewodów i urządzeń.

Do najważniejszych elementów należą:

• szybkozłącza pneumatyczne,

• złącza gwintowane,

• trójniki i rozdzielacze.

Dlaczego stosuje się szybkozłącza?

• umożliwiają szybkie podłączenie instalacji,

• ułatwiają serwis i modernizację systemów,

• zwiększają szczelność instalacji.

Rozwiązania CEJN

Szwedzka marka CEJN jest jednym z liderów technologii szybkozłączy przemysłowych.

W instalacjach pneumatycznych rozdzielni stosuje się m.in.:

• szybkozłącza serii CEJN 320,

• system CEJN eSafe,

• złącza wysokoprzepływowe.

Produkty CEJN znajdują zastosowanie w systemach sprężonego powietrza, gdzie kluczowe są:

• wysoka szczelność,

• bezpieczeństwo operatora,

• odporność na intensywną eksploatację.

Systemy chłodzenia i nadciśnienia szaf sterowniczych

Pneumatyka znajduje zastosowanie również w utrzymaniu odpowiednich warunków pracy aparatury elektrycznej.

Stosowane rozwiązania obejmują:

• pneumatyczne systemy chłodzenia szaf,

• systemy nadciśnienia (purging),

• zawory regulujące przepływ powietrza.

Ich zadaniem jest:

• zapobieganie przegrzewaniu aparatury,

• ochrona przed pyłem i wilgocią,

• zapewnienie bezpieczeństwa w strefach ATEX.

Pneumatyka w rozdzielniach a bezpieczeństwo instalacji

Jednym z najważniejszych powodów stosowania pneumatyki w instalacjach przemysłowych jest bezpieczeństwo.

Sprężone powietrze nie powoduje iskrzenia i jest często wykorzystywane w środowiskach, w których instalacje elektryczne mogą stwarzać zagrożenie zapłonu.

Dlatego pneumatyczne systemy sterowania są stosowane m.in.:

• w przemyśle chemicznym,

• w energetyce,

• w rafineriach,

• w zakładach przetwórstwa surowców.

W takich warunkach pneumatyka może wspierać działanie systemów rozdzielczych oraz zabezpieczeń.

Pneumat System – komponenty pneumatyczne do rozdzielni

Firma Pneumat System dostarcza szeroką gamę komponentów pneumatycznych wykorzystywanych w automatyce przemysłowej oraz w budowie szaf sterowniczych i rozdzielni elektrycznych.

Oferta obejmuje m.in.:

Pneumatyka przemysłowa

• siłowniki pneumatyczne,

• elektrozawory,

• wyspy zaworowe,

• systemy przygotowania powietrza.

Instalacje sprężonego powietrza

• szybkozłącza,

• złączki i przewody,

• systemy dystrybucji powietrza.

Kluczowe marki

• SMC – globalny lider pneumatyki przemysłowej,

• Festo – producent zaawansowanych systemów automatyki,

• CEJN – specjalista w zakresie szybkozłączy przemysłowych.

Dzięki tak szerokiej ofercie możliwe jest kompleksowe wyposażenie instalacji pneumatycznych stosowanych w rozdzielniach elektrycznych i systemach automatyki.

Autor:
Jerzy Witkoś
Product Manager
Pneumat.

Autor:
Jerzy Witkoś
Product Manager
Pneumat.